Het enthousiasme over deze thriller is volledig terecht (●●●●●)

Als we de blurbs op boekomslagen moeten geloven wemelt het van de geniale thrillerauteurs. Een aanbeveling van een bestsellerauteur behoort immers tot het standaard marketing gereedschap met uitgevers minder bekende schrijvers aan de man brengen.

Dat een onbekende schrijver spontaan door samenwerking collega’s geprezen wordt uitzonderlijk. Dat gebeurde in het najaar van 2020 na de publicatie van Blacktop Woestenijeen thriller van SA Cosby.

Michael Connelly, Stephen King, Dennis Lehane, Ian Rankin en tal van andere Engelstalige thrillerschrijvers twitterden enthousiast over Cosby’s eerste bij een grote uitgeverij verschenen boek. ‘Sensationeel goed – nieuw, fris, echt, authentiek, verrassend, met karakters en dilemma’s die je hart zullen breken. Meer dan aanbevolen’, bijvoorbeeld Lee Child. The New York Times en tal van andere Angelsaksische kranten, tijdschriften en sites schaarden Cosby’s thriller onder de beste boeken van het jaar. Het boek verkocht uit tot een met prijzen onderscheiden bestseller.

Die regen aan lofprijzingen zich afgelopen zomer na het verschijnen van Scheermes tranen, Cosby’s nieuwste thriller. ‘Zo nu en dan dient zich een schrijver aan met een ongelooflijke stem… zet Cosby op die lijst’, schreef de succesvolle Ierse thrillerschrijver Steve -Ca-va-nagh.

Een Nederlandse uitgave van een van Cosby’s boeken lagen zelfs op zich wachten. Maar nu is Een laatste uitwegde vertaling van Blacktop Woestenijverschenen.

Lijkwagenchauffeur

Het enthousiasme voor SA Cosby is volledig terecht. In geen tijden las ik ambitieuze, rauwe, goed en betekenisvolle thrillers.

Cosby lijkt uit het niks te komen. Een 48-jarige inwoner van Gloucester in Virginia. Tot voor kort was hij manager in een ijzerwinkel. Zijn eerste thriller, Mijn donkerste gebed (2019), bij een kleine uitgever. Met een achterbak vol boeken riet Cosby in zijn vrije tijd langs boekhandels en literaire festivals om zijn debuut te verkopen. Sinds het succes van Blacktop Woestenij is hij fulltime schrijver, al klust hij soms nog wat bij als lijkwagenchauffeur bij het uitvaartbedrijf van zijn vrouw.

Cosby’s boeken spelen in het zuiden van de Verenigde Staten, in de staten die zich van 1861 tot 1865 hadden afgescheiden en de Confederatie vormen, onder meer omdat ze zich wilden verzetten tegen afschaffing van de slavernij. De afscheiding tot een burgeroorlog die de Confederatie. Maar de Confederatievlag, die een aantal bestormers van het Capitool in januari 2021 ontmoette zich meedrogen, wappert in het zuiden nog op veel plekken. En racisme en klassenconflicten zijn in deze staten, waar religie en morele sterren hoogtij vieren, nóg hogere thema’s dan oudsten in de VS.

Voor een thrillerschrijver heeft een inhoudelijke thematiek: vooroordelen over huidskleur, symbolen en gender zijn herhaalde onderwerpen. Scheermes tranenzijn meest recente boek (dat volgend jaar als Vlijmscherpe tranen komt), gaat over de vaders Ike Randolph en Buddy Lee. Twee ex-criminelen, de een is zwart, de ander wit. Samen gaan ze op zoek naar de moordenaars van hun homoseksuele zonen, die met elkaar getrouwd waren.

Beide vaders hadden het altijd moeilijk met de geaardheid van hun zonen; hun huwelijksfeest liggen. Het opsporen van de moordenaars voelt als boetedoening; wat ze verkeerd deden toen hun zonen nog lijken lijken ze postuum te willen rechtzetten.

In hun poging om wraak te nemen op die hun zonen pijn deden moeten de vaders ook de confrontatie aangaan met hun eigen vooroordelen: die over de seksualiteit van hun zonen, en die over de huidskleur van de ander. Een strijd waarbij de lezer een spiegel voorhoudt en die en tot hilarische scènes leidt, zoals die waarin de homofobe vaders op uitgaan in een homobar waar hun zonen tot de stamgasten beginnen. Filmmaatschappijen hebben directe opties genomen op Cosby’s boeken.

Een laatste uitweg gaat over Beauregard Montage, nog zo’n gespleten persoonlijkheid. Nu is hij een hardwerkende garagehouder, een werkende samenwerking en een harde vader. Maar ooit stond Beauregard in het afwijkend milieu bekend als Beestjede beste vluchtautobestuurder van de Oostkust.

financiële problemen

Als in zijn woonplaats een nieuw garagebedrijf de deuren komt hij in de financiële problemen. Beauregard Montage pakt zijn oude stiel weer op en kruipt achter het stuur van een vluchtauto bij een overval op een juwelier. Dat is het begin van veel narigheid waarbij een bug wordt: de gewelddadige crimineel ooit was.

Beauregard Montage dacht een betere vader en te zijn dan zijn eigen vader. Dat was een crimineel met losse handen die hem en zijn moeder in de steek liet. Maar de gewelddadigheid zit de Montages in het bloed, maar ook zijn zoon Javon een zware misstap begaat: ‘Het is verdomme gewoon een vloek,’ mopperde hij. ‘Met geld kun je het niet fiksen en met liefde kun je het niet temmen. Stop het diep weg en het vreet je van binnenuit op. Geef alles toe en je mag vijf jaar zitten in een hellegat. Ik heb mijn pa ooit een vent halfdood zien meppen met een barkruk vanwege de vrouw van die vent. Wat Javon heeft gedaan is niet echt zijn fout. Voor de Montages is geweld een familietraditie.’

SA Cosby is een grote, zwarte man met een volle baard. op Spotify zijn diverse interviews met hem te vinden. gepubliceerd vertelt hij met melodieuze stam hoe hij opgroeide en nog steeds in een plaatsje woont waar de Confederatie nog prominent aanwezig is. Voor de rechtbank staat een standbeeld van twee soldaten naar zijn lagere school nog altijd is. Deze strijdkrachten in de burgeroorlog tegen de Noorderlingen. Als de Zuiderlingen de strijd gewonnen, zei Cosby afgelopen zomer in gesprek met de bewaker, zou hij nu katoenplukker zijn.

Het beladen, in het zuiden nog alomtegenwoordige raciale verleden volgens Cosby tegelijk angst en kracht. ‘Want over elk stukje land waar vandaag een confederale verontschuldiging loopt, hebben mensen die op mij lijken bloed, zweet en tranen geplengd en hun leven gelaten.’

Met de sterke karakters in het Zuiden die deze buitensporige vernederingen ondergaan. Dat doet Cosby met film noir-achtige verhalen in van energie knetterend proza.

Zo af en toe zich een thrillerschrijver aan die het genre overstijgt. SA Cosby uit Gloucester, Virginia is zo’n schrijver.

Leave a Reply

Your email address will not be published.