Voltooiing van de Afsluitdijk-vernieuwing nog niet in zicht

‘Hier werd de dijk gesloten’, staat in geschreven kapitalen op een gedenksteen halverwege de Afsluitdijk. ’28 mei 1932′ staat eronder. Op deze plaats werd het laatste gat in de Afsluitdijk gedicht – zaterdag negentig negentig jaar geleden.

Die negentigste verjaardag was een mooi moment geweest om de renovatie van de Afsluitdijk af te ronden. Sinds 2018 bouwt de gelegenheidscombinatie van bouwconcern BAM, baggeraar Van Oord en adviesbureau Rebel in opdracht van Rijkswaterstaat aan de dijk.

Maar de bouwers en het Rijk hebben de verjaardag niet gehaald. De versterking en de vernieuwing van de 32 kilometer lange dijk tussen Noord-Holland en Friesland die begon in 2018, is nu mogelijk eind 2025 klaar. Van misschien niet later.

Wanneer de Afsluitdijk gereed is, hangt van de nieuwe aanbesteding van de spuisluizen. De twee sluizencomplexen aan beide kanten van de dijk, bij Den Oever en bij Kornwerderzand, vormen een miljoenen kostend hoofdpijndossier. Voor Rijkswaterstaat, en voor de bouwcombinatie.

De spuisluizen zijn een belangrijk onderdeel van de dijk. Ze moeten onder meer het water afvoeren van het IJsselmeer naar de Waddenzee. In het oorspronkelijk ontwerp van de renovatie was geen rekening met een extreme weersomstandigheden. Toen Rijkswaterstaat deze wilde laten meewegen in de verbouwing bleek dat zo veel extra werk op te leveren dat de bouwers compensatieeisten.

Lees ook dit artikel: De renovatie van de Afsluitdijk loopt vertragingen op door problemen met spuisluizen

Wandelaars en fietsers

Vrijdagavond maakte minister Mark Harbers (Infrastructuur en Waterstaat, VVD) bekend dat Rijkswaterstaat voor 238 miljoen euro is geschikt met de bouwcombinatie. Ook is afgesproken om het werk aan de spuisluizen uit het contract met de drie bedrijven te halen. Die werkzaamheden worden nu opnieuw aanbested en zullen later dan gepland worden afgerond.

Wel, stelt Harbers, zal daarbij meer aandacht zijn voor wandelen en fietsen over de dijk. Tot een coördinatie van menig wielerclub de Afsluitdijk gesloten voor fietsverkeer tijdens de verbouwing.

Er zullen vertragingen aan de uitvoering van het ontwerpwerk nodig bleek om te voorkomen dat de gewijzigde sluizen ook kunnen plaatsvinden tegen de combinatie van het uitvoeren van water en hoge golven vanaf het IJsselmeer. opgave van de ‘hydraulische randvoorwaarden’ van het project worden aangepast. Meer waterstanden, meer golfhoogtes en meer technische gegevens hadden de ontwerpers nodig om hun werk door te rekenen.

Werkzaamheden aan de spuisluizen worden opnieuw aanbested en later afgerond

De vernieuwde Afsluitdijk moet een extreme storm kunnen weerstaan ​​die één keer in de tienduizend jaar zou voorkomen. Zo moet de dijk helpen om Nederland te beschermen tegen de gevolgen van een betere klimaatverandering en zeespiegelstijging.

Rijkswaterstaat wist al bij aanvang van het project dat de ‘ontwerpuitgangspunten’ onvolledig waren, schrijft Harbers in de Kamerbrief. Volgens de minister zal de versterking en vernieuwing van de Afsluitdijk nu meer dan 2 miljard euro gaan kosten. Hoeveel meer hangt af van de nieuwe aanbesteding van de spuisluizen. De teller stond tot nu toe op ruim 1,7 miljard euro.

De schikking voor slechts een deel van de punten tussen Rijkswaterstaat en de bouwcombinatie. In 2023 zal een commissie kijken naar de nog lopende onenigheden tussen de twee partijen. Afgesproken is dat er nog maximaal 87 miljoen aan vergoedingen wordt ingediend.

Harbers schrijft ook dat Rijkswaterstaat en zijn ministerie geleerd van de fouten bij het project Afsluitdijk. De werkwijze die Rijkswaterstaat hanteert bij aanbestedingen is dan ook aangepast.

De grootscheepse renovatie van de dijk tussen Noord-Holland en Friesland duurt een aantal jaren.
Foto Robin van Lonkhuijsen / ANP

Forse kostenpost, vaak ruzie

Grote bouwprojecten zijn tot enkele jaren geleden aanbested volgens gevormde DBFM-contracten (Ontwerpen, bouwen, financieren, onderhouden). Bij deze contractvorm zijn de bouwconsortia verantwoordelijk voor alle aspecten van grote infrastructurele projecten. Van het ontwerp tot de bouw, het onderhoud en de financiering: alles werd in uitgewerkte opdracht uitgevoerd.

Het hele proces door één consortium wordt uitgevoerd, kunnen de kosten laag blijven – zo was het idee. De praktijk wees anders uit. Bouwbedrijven, waarvan de marges al langer onder druk staan, liepen te grote risico’s als er iets misging in het bouwtraject. Een gewijzigd ontwerp, vertraging door niet-verleende vergunningen van nieuwe eisen van de opdrachtgever (vaak de overheid) en vaak ook ruzie tussen bouwbedrijven en Rijkswaterstaat.

Na slepende conflicten over kostenoverschrijdingen bij onder meer het Zuidasdok, de Zeesluis IJmuiden en de Afsluitdijk zullen minister Harbers niet langer werken met DBFM-contracten. In plaats daarvan wordt er nu geëxperimenteerd met ‘getrapte’ aanbestedingen, wat wil zeggen dat de voorbereiding en uitvoering van de werken worden opgeknipt en los wordt aanbested. In zijn brief aan het kabinet schreef Harbers vrijdag dat ook de aanbesteding van de nieuwe spuisluizen wordt aanbested.

Leave a Reply

Your email address will not be published.